Rijksarchief in België

Ons collectief geheugen !

FR | NL | DE | EN
Menu

Rijksarchief te Bergen

Texte petit  Texte normal  Texte grand

Contact:

Avenue des Bassins, 66
7000 Bergen
  Hoe te bereiken ?

T : +32 (0)65 400 460
F : +32 (0)65 400 461
archives.mons@arch.be

Openingsuren:

  • Van dinsdag t/m vrijdag: 9u tot 16u30
    (In juli en augustus: van dinsdag tot vrijdag, van 9u tot 12u en van 13u tot 16u30)
  • De eerste zaterdag van de maand: van 9u tot 12u30 en van 13u tot 16u
    - Raadpleging van originele documenten op zaterdag is enkel mogelijk na reservatie via mail aan het Rijksarchief in kwestie (vóór vrijdag 13u00)
    - Overzicht zaterdagopeningen 2017: 7 januari, 4 februari, 4 maart, 1 april, 6 mei, 10 juni, 2 september, 7 oktober, 4 november, 2 december
  • Gesloten op maandag, zaterdag (behalve de eerste zaterdag van de maand), zondag, feest- en brugdagen en tijdens de bestandscontroleweek

  Bekijk hier alle sluitingsdagen

Sluitingsdagen: een overzicht

1. Het Rijksarchief te Louvain-la-Neuve is uitzonderlijk gesloten op donderdagvoormiddag 7 december 2017. De leeszaal is die dag open van 14u tot 16.30u.
2. Het Rijksarchief te Bergen is uitzonderlijk gesloten op dinsdag 19 december 2017.
3. Alle leeszalen van het Rijksarchief zijn gesloten van 25 december 2017 tot en met 1 januari 2018.
4. In het Algemeen Rijksarchief wordt begin 2018 uitzonderlijk een extra uitgebreide bestandscontrole gehouden en is de leeszaal bijgevolg gesloten van 8 tot en met 19 januari 2018.

11/12/2017 - Digitalisering
Online zoeken naar archieven: technische storingen mogelijk

De voorbije weken werden noodzakelijke aanpassingen doorgevoerd aan onze zoekrobotten en werd onze serverinfrastructuur vernieuwd. De aanpassingen en vernieuwingen hebben de surfsnelheid opmerkelijk verbeterd, maar er zijn nog verdere aanpassingen nodig aan de gebruikersinterfaces. Dank voor uw geduld en uw begrip.

Op 19 oktober 2017 werd de European Disability Card officieel gelanceerd in België. De houder van deze kaart heeft recht op een aantal voordelen op het vlak van cultuur, vrijetijdsbesteding en sport. Het Rijksarchief is partner van het project en verleent de houders van de kaart gratis toegang tot alle leeszalen.

Moord en doodslag, verduistering van overheidsgelden, frauduleus bankroet, valsemunterij, … Je vindt het allemaal terug in het archief van het assisenhof van Henegouwen en zijn rechtsvoorgangers, dat wordt bewaard in het Rijksarchief te Bergen. De publicatie van een inventaris maakt het archief voortaan vlot toegankelijk voor onderzoek.

Rijksarchieven te Aarlen, Luik, Bergen en Namen open op zaterdag 6 januari 2018

De Rijksarchieven te Aarlen, Luik, Bergen en Namen zijn, naast de weekopening van dinsdag t/m vrijdag, ook open op zaterdag 6 januari 2018, van 9u tot 12.30u en van 13u tot 16u. Raadpleging van originele documenten op zaterdag kan enkel mits reservatie van de documenten vóór vrijdag 13u (telefonisch of per mail) bij het Rijksarchief in kwestie. U kan in de leeszaal daarnaast terecht voor online raadpleging van kaarten, plattegronden en fotocollecties; voor het gebruik van onze zoekrobotten; voor opzoekingen op microfilm; ...

Dit jaar wordt de 500e verjaardag van de protestantse Reformatie herdacht. Naar aanleiding hiervan brengen het Algemeen Rijksarchief en het Waals Erfgoedinstituut samen een boek uit over het protestants patrimonium in Wallonië. Het boek is momenteel in druk, maar kan reeds besteld worden.

09/10/2017 - Restauratie - Bergen

Op 5 september 2017 heeft het ministerie van Cultuur van de Franse Gemeenschap een besluit uitgevaardigd waarmee het ontwerp van het doksaal van de Sint-Waltrudiskerk geklasseerd wordt als topstuk. Door die erkenning wordt benadrukt dat het gaat om een uitzonderlijk stuk dat bijzondere bescherming geniet.

De Protestantse Kerk van Dour – een van de oudste van België – heeft eind augustus 2017 haar archief in bewaring gegeven bij het Rijksarchief te Bergen. Het archief wordt momenteel geordend en zal zo snel mogelijk voor onderzoek worden ontsloten.

Het archief van de kastelen van Roisin en van Fontaine l'Évêque (15e-19e eeuw) werd opnieuw geïnventariseerd en kan geraadpleegd worden in het Rijksarchief te Bergen.

25/08/2017 - Archiefbeheer

Op de website van het Rijksarchief is een geactualiseerde versie van de selectielijst voor de archieven van de lokale politie beschikbaar. De vernieuwde selectielijst kwam tot stand dankzij de input en medewerking van tal van politiemedewerkers, en dankzij de gewaardeerde steun van de Vaste Commissie van de Lokale Politie, die ook instond voor de officiële goedkeuring ervan.

03/08/2017 - Onderzoek - Bergen - ARA

De voorbije maanden heeft een archivaris van het Rijksarchief de archieven van de stad Chièvres onder de loep genomen om archeologische opgravingen ter plaatse te documenteren. Ze is van oordeel dat in deze archieven nog een schat aan onuitgegeven informatie te vinden is over de geschiedenis van de stad Chièvres. Intussen werden ook twee nieuwe kaarten gemaakt van Chièvres die tonen hoe de stad eruit zag in 1424 en in 1600.

09/06/2017 - Archiefbeheer

Eind maart 2017 werd een wetswijziging goedgekeurd inzake de organisatie van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. In de nieuwe wettekst zijn diverse bepalingen i.v.m. het archief van deze diensten opgenomen. Er wordt onder meer voorzien in een verlenging van de termijn waarin de Veiligheid van de Staat haar archief moet overbrengen naar het Rijksarchief, wat het Rijksarchief betreurt. Maar er zijn vanuit archiefperspectief ook positieve signalen op te vangen in dit dossier.

16/05/2017 - Digitalisering

Op 16 mei 2017 werd de onlinecollectie historische kadasterplannen en -documenten uit de eerste helft van de 19de eeuw gelanceerd in aanwezigheid van de Minister van Financiën en de Staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid. De creatie van het ‘primitief’ (in de zin van ‘eerste’) kadaster in de eerste helft van de 19de eeuw ging gepaard met de opmaak van tienduizenden kaarten en van de ‘processen-verbaal van afpaling van gemeentegrenzen’. Dankzij een scanningsoperatie van Financiën staan al deze stukken nu online, via de zoekrobot van het Rijksarchief. Nieuwsgierig? Bekijk ons filmpje! Overtuigd? Duik online in de collectie (ca. 85.000 beelden)!

04/05/2017 - Divers

Begin 2017 werden binnen het BRAIN-programma van het federaal Wetenschapsbeleid zes nieuwe onderzoeksprojecten geselecteerd waarop het Rijksarchief intekende. In tijden van budgettaire krapte is dit bemoedigend nieuws. De deelname aan BRAIN-projecten is immers een van de weinige mogelijkheden voor het Rijksarchief om bijkomende middelen te verwerven voor de ontwikkeling van wetenschappelijke activiteiten. We zetten voor u de zes nieuwe onderzoeksprojecten op een rijtje.

04/04/2017 - Inventarisatie - Divers - Bergen

Juridisch archief vormt een onuitputtelijke bron aan informatie. In het archief van het Assisenhof van Henegouwen, dat wordt bewaard in het Rijksarchief te Bergen, zit bijvoorbeeld een dossier over de zaak van de “gehaktballetjes van Wasmes”, een affaire die in de Borinage welbekend is. In het verlengde van enkele weetjes over deze affaire volgt een overzicht van de gerechtelijke archieven die raadpleegbaar zijn in het Rijksarchief te Bergen.

17/03/2017 - Evenementen - Bergen - ARA
Lezing in Bergen: De deportaties tijdens de Eerste Wereldoorlog
Eind 2016 werd op diverse wijzen herdacht dat 100 jaar geleden talrijke Belgische burgers als werkkrachten naar Duitsland werden gedeporteerd. Het Algemeen Rijksarchief bewaart diverse archiefbestanden waarin het lot van deze gedeporteerden gedocumenteerd wordt. Op woensdag 22 maart 2017 om 19u geeft Arnaud Charon, doctorandus en medewerker van het project The Great War from below bij het Algemeen Rijksarchief, een lezing over de vaak vergeten problematiek van de deportaties

Sinds 2010 hebben al meer dan 80 lokale besturen uit Wallonië zich aangesloten bij het project Lokaal archief Wallonië. Via ambulante archivarissen biedt het Rijksarchief gemeenten en OCMW’s hulp bij hun archiefbeheer en de almaar toenemende documentenflow waarmee ze worden geconfronteerd. 

17/02/2017 - Evenementen - Bergen
Lezing over twee eeuwen muziekgeschiedenis van de stad Zinnik en haar kapittelkerk

Op zaterdag 18 februari 2017 om 15u geeft musicoloog Fabien Guilloux een lezing over twee eeuwen muziekgeschiedenis van de stad Zinnik en haar kapittelkerk. De lezing vindt plaats in het stadhuis van Zinnik, op wandelafstand van de kerk. Het muziekarchief van de kapittelkerk Sint-Vincentius van Zinnik kan worden geraadpleegd in het Rijksarchief te Bergen.

Het Rijksarchief tekent present op het 'Salon des Mandataires'

Het Rijksarchief nam op donderdag 16 en vrijdag 17 februari 2017 deel aan het Salon des Mandataires in Marche-en-Famenne: een evenement voor lokale overheden uit het Waals Gewest. In het kader van het project 'Lokaal archief Wallonië' gaven rijksarchivarissen er advies over archiefbeheer aan de administratieve en politieke verantwoordelijken van lokale instellingen.

08/02/2017 - Evenementen - Bergen
Lezing over het karmelietessenklooster van Bergen en zijn archief

Op woensdag 15 februari 2017 om 20u geeft Pierre-Jean Niebes, archivaris bij het Rijksarchief te Bergen en auteur van een inventaris van het archief van het karmelietessenklooster van Bergen, een lezing over de weinig bekende geschiedenis van het klooster. Het archief van de kloosters van de ongeschoeide karmelietessen van Brugelette, Bergen, Mont-sur-Marchienne en Zinnik werd in juni 2013 naar het Rijksarchief te Bergen gebracht. Vandaag is het geïnventariseerd en raadpleegbaar.

Opnieuw stroom in het Rijksarchief te Bergen

De stroompanne die deze voormiddag, dinsdag 31 januari 2017, het Rijksarchief te Bergen trof (en andere instellingen op en rond de site Grand Prés), is intussen voorbij. De leeszaal is opnieuw open voor het publiek, tot 16.30u, zoals gewoonlijk. 

Vanaf 1 januari 2017 gelden in het Rijksarchief nieuwe openingsuren. We kiezen voor een gedifferentieerde aanpak wat de openingsuren van de verschillende leeszalen betreft. Waarom? De daling van het budget en de inkrimping van het personeelsbestand zijn bepalende factoren. Ook de gewijzigde noden van het publiek en de uiteenlopende regionale of lokale behoeften nopen tot deze keuze.

De vermindering van het aantal openingsuren betekent niet dat de dienstverlening wordt afgebouwd. Ook op weekdagen waarop een leeszaal gesloten is, blijven we beschikbaar (via e-mail of telefoon) voor vragen en opzoekingen, blijven we archieven ontsluiten, blijven we digitaliseren, blijven we publieksevenementen organiseren en blijft onze zoekwebsite search.arch.be online. Leeszaalbezoekers die omwille van de nieuwe regeling niet meer in de mogelijkheid zijn om hun archiefonderzoek uit te voeren, worden uitgenodigd om contact op te nemen met het diensthoofd van het rijksarchief in kwestie.

21/12/2016 - Archiefbeheer

Op 21 december 2016 is in het Belgisch Staatsblad een ministerieel besluit verschenen over de technische voorschriften en normen waaraan archieflokalen van de overheden en openbare instellingen opgesomd in art. 2 § 2, moeten voldoen. Voor het Rijksarchief is de publicatie van dit ministerieel besluit een nieuwe, belangrijke stap in de richting van een sluitend reglementair kader, dat tot doel heeft overheden tot een rationeel archiefbeleid aan te zetten en de duurzame bewaring van maatschappelijk relevante overheidsinformatie te waarborgen.

13/12/2016 - Evenementen - CegeSoma - Bergen
Boekvoorstelling: Wallonië tijdens de Groote Oorlog

Donderdag 15 december 2016, om 18.30u, stellen historici Mélanie Bost en Alain Colignon hun nieuwe boek ‘Wallonië tijdens de Groote Oorlog’ voor in het Mons Memorial Museum in Bergen. Het Rijksarchief te Bergen en het CegeSoma zijn co-organisator. Het boek La Wallonie dans la Grande Guerre toont aan de hand van origineel en kwalitatief hoogstaand fotografisch erfgoed hoe het leven eruit zag in Wallonië tijdens WO I.

01/12/2016 - Evenementen - Bergen
Tentoonstelling over de evolutie van de wetgeving in het graafschap Henegouwen tijdens het ancien régime

Wat waren de belangrijkste fasen in de evolutie van de wetgeving in het graafschap Henegouwen tijdens het ancien régime? En welke archiefstukken documenteren de praktische aspecten van deze wetgeving? Van 27 oktober tot 23 december 2016 loopt in partnerschap met het Rijksarchief te Bergen in het Maison Losseau de tentoonstelling '750 jaar rechtspraak in Henegouwen'. U ontdekt er o.m. een aantal topstukken die de brand in het Rijksarchief te Bergen in 1940 hebben overleefd.

25/11/2016 - Digitalisering

In 1934 schonk de Nederlandse regering honderden kaarten en plattegronden aan ons land. De collectie bestond vooral uit de plannen van de fortificaties van Zuid-Nederlandse steden, van de 17de eeuw tot de eerste helft van de 19de eeuw. Een 700-tal kaarten uit deze collectie zijn nu toegevoegd aan www.cartesius.be en dus online te bekijken.

In 1825 werd begonnen met de kanalisatie van de Samber, onder meer door aanleg van 22 sluizen. Vanaf 1828 werden ook vaarrechten geheven. Het archief van de kantoren die de vaarrechten op het Samberkanaal inden in Châtelineau, Farciennes en Solre-sur-Sambre (1860-1975) is dankzij een nieuwe inventaris voortaan vlot raadpleegbaar.

08/11/2016 - Publicaties - Evenementen - Bergen
Het muziekarchief van de kapittelkerk van Sint-Vincentius: voorstelling van de inventaris + concert

Op 8 november 2016 geeft het ensemble Harmonia Sacra om 18.00u een concert in het Rijksarchief te Bergen. Die avond wordt eveneens de inventaris van het muziekarchief van de kapittelkerk van Sint-Vincentius van Zinnik voorgesteld.

03/11/2016 - Evenementen - Bergen - ARA
De deportaties vanuit Zinnik tijdens de Eerste Wereldoorlog

Honderd jaar geleden werden voor het eerst burgers als werkkrachten naar Duitsland gedeporteerd. Op maandag 7 november 2016 om 20u geeft Arnaud Charon, doctorandus en een van de gangmakers van het project The Great War from below bij het Algemeen Rijksarchief, een lezing over de deportaties vanuit Zinnik tijdens Wereldoorlog I.

21/10/2016 - Evenementen - Bergen
Tentoonstelling over 750 jaar rechtspraak in Henegouwen

Wat waren de belangrijkste fasen in de evolutie van de wetgeving in het graafschap Henegouwen tijdens het ancien régime? En welke archiefstukken documenteren de praktische aspecten van deze wetgeving? Van 27 oktober tot 23 december 2016 loopt in partnerschap met het Rijksarchief te Bergen in het Maison Losseau de tentoonstelling '750 jaar rechtspraak in Henegouwen'. U ontdekt er o.m. een aantal topstukken die de brand in het Rijksarchief te Bergen in 1940 hebben overleefd.

  Lees meer

Mededeling aan de bezoekers en partners van het Rijksarchief

Het Rijksarchief is zich ervan bewust dat de instelling een belangrijke rol vervult inzake de toegang tot  informatie en archieven. Reeds vele jaren werden aanzienlijke inspanningen geleverd om alle gebruikers een kwaliteitsvolle dienstverlening te bieden. Als gevolg van de daling van het budget en de inkrimping van het personeelsbestand en door de gewijzigde noden van het publiek, zal het Rijksarchief zich de komende maanden evenwel genoodzaakt zien om die dienstverlening op een andere manier in te vullen. De heroriëntatie zal de komende weken worden voorbereid. Verschillende opties liggen nog open, maar het is reeds duidelijk dat er gevolgen zullen zijn voor de openingstijden van de studiezalen. We informeren u zo snel mogelijk over de beslissingen die in dat verband zullen genomen worden.

Karel Velle
Algemeen Rijksarchivaris

04/10/2016 - Publicaties

U bent nieuwsgierig naar de geschiedenis van uw huis of van ander privévastgoed? In september 2016 verscheen een boek van Laurence Druez, werkleidster bij het Rijksarchief te Luik, dat onderzoekers die de geschiedenis van een woning willen achterhalen wegwijs maakt in de talloze bronnen die in dit verband worden bewaard, onder meer bij het Rijksarchief.

Het archief van de kloosters van de ongeschoeide karmelietessen van Brugelette, Bergen, Mont-sur-Marchienne en Zinnik werd in juni 2013 naar het Rijksarchief te Bergen gebracht. Vandaag is het geïnventariseerd en raadpleegbaar.

03/09/2016 - Divers - Bergen

Op 3 september 1666 werd in het dorp Charnoy (vandaag de stad Charleroi) gestart met de bouw van een vesting. De parochieregisters uit het ancien régime die worden bewaard in het Rijksarchief te Bergen bevatten een uniek document uit deze periode over de geschiedenis van Charleroi.

Het Rijksarchief te Bergen heeft de inventaris opgemaakt van meer dan 250 strekkende meter kadasterarchief van Charleroi, La Louvière, Bergen, Quaregnon, Zinnik en Edingen. Dit archief en deze inventaris maken het mogelijk de geschiedenis van een woning te reconstrueren of de evolutie van een gemeentegebouw te bestuderen. Kadasterdocumenten ouder dan 100 jaar zijn vrij raadpleegbaar.

Het Rijksarchief heeft een inventaris gepubliceerd met alle notarisminuten die worden bewaard in het Rijksarchief te Bergen: een zoekinstrument op maat van notariskantoren, genealogen en andere onderzoekers.  

Het archief van de Gewestelijke Directie Registratie van Bergen, dat in 2011 naar het Rijksarchief werd overgebracht, is geïnventariseerd en kan voortaan in het Rijksarchief te Bergen worden geraadpleegd. De dossiers handelen onder meer over de ontmanteling van het fort van Aat en de vestingwerken van Bergen, de Eerste en de Tweede Wereldoorlog, nalatenschappen die toekwamen aan de Staat, enz. Kortom, rijk bronnenmateriaal voor familiegeschiedenis, erfgoed en heemkunde.  

07/07/2016 - Digitalisering - Divers
Instructiefilmpje over de zoekrobotten van het Rijksarchief online!

Het Rijksarchief bewaart meer dan 315 kilometer archief. Jaarlijks komt daar, na selectie, meer dan 10 km bij. Hoe begin je te zoeken in die onvoorstelbare berg informatie? Hét werkinstrument om je op weg te helpen is de zoekwebsite http://search.arch.be. In deze instructievideo krijg je, na een korte voorstelling van het Rijksarchief, heel concrete tips over hoe je het maximale uit de zoekrobotten van het Rijksarchief kan halen.

 Klik hier om de instructievideo te bekijken via YouTube

06/07/2016
Gevangenisarchieven geven hun geheimen prijs

Science Connection, het magazine van het Federaal Wetenschapsbeleid, heeft zopas nr. 51 (juni-juli 2016) uitgebracht met allerhande nieuws over en van de 10 federale wetenschappelijke instellingen. Op blz. 4 vindt u een artikel over het gevangenisarchief dat in het Rijksarchief kan worden geraadpleegd. De inventarissen van de gevangenissen van Charleroi, Bergen, Verviers, Hoei, Dinant, enz. zijn te koop in de archiefwinkel van het Algemeen Rijksarchief .

Klik hier om Science Connection nr. 51 (juni-juli 2016) gratis te downloaden

23/06/2016 - Divers - Hasselt - Luik - Bergen - ARA
70 jaar Italiaanse immigratie

70 jaar geleden, op 23 juni 1946, ondertekenden België en Italië een overeenkomst waardoor Italiaanse mijnwerkers naar België zouden komen in ruil voor leveringen steenkool. In het archief van de Vreemdelingenpolitie (bewaard in het Algemeen Rijksarchief in Brussel) zitten talrijke dossiers van Italianen die hun geboortedorp verlieten op zoek naar een betere toekomst. Ook in de gemeentearchieven die in verschillende rijksarchieven bewaard worden, zijn vaak gegevens terug te vinden over Italianen die na WOII naar België kwamen.

20/05/2016 - Digitalisering

De afgelopen jaren heeft het Rijksarchief meer dan 27.000 parochieregisters gedigitaliseerd en online gezet, goed voor meer dan 5,8 miljoen pagina’s. En sinds de update van 19 mei 2016 zijn daar nog eens 1.472 parochieregisters bijgekomen, goed voor zo'n 500.000 pagina's! Tussen de nieuwe registers zitten enkele grote reeksen, zoals 803 parochieregisters van Brugge, 211 van Mechelen en 88 van Aat. Ontdek de volledige lijst!

13/04/2016 - Evenementen - Bergen
Studienamiddag over de verering van Sint-Vincentius en Sint-Waltrudis

Zeventien jaar na haar 400ste verjaardag wijdt de broederschap van Sint-Vincentius uit Zinnik op zaterdag 16 april 2016 opnieuw een studienamiddag (14.00u) aan de verering van haar eigen patroonheilige, maar ook van de heilige Waltrudis. Het Rijksarchief te Bergen is co-organisator. Deelname is gratis, inschrijving aanbevolen.

  Lees meer

11/04/2016 - Digitalisering

België beschikt over een unieke reeks registers met bevolkingsstatistieken over de periode 1841-1976. Nergens in Europa zijn er zulke oude, gedetailleerde bevolkingscijfers beschikbaar. In 2001 kwamen de registers in het Rijksarchief terecht. Ze werden integraal gedigitaliseerd, ontsloten via een databank en zopas online gezet.

Sinds 1976 maken de dorpen Buzet, Liberchies, Luttre, Obaix, Thiméon en Viesville deel uit van de gemeente Pont-à-Celles. Bijna 14 meter archief m.b.t. tot deze dorpen, in 2003 overgedragen aan het Rijksarchief, is dankzij een nieuwe inventaris voortaan beschikbaar voor onderzoek. Belangrijke noot: in 1982 ging een groot deel van het archief van de fusiegemeente Pont-à-Celles verloren bij een brand in het gemeentehuis.

Zopas verscheen een inventaris waarin de rekeningregisters uit de periode 1362-1794 van veertien Henegouwse steden worden beschreven. De 572 rekeningen in kwestie maken deel uit van het archief van de Rekenkamer, bewaard en bijgevolg raadpleegbaar in het Algemeen Rijksarchief in Brussel.

Het muziekarchief van de kapittelkerk Sint-Vincentius in Zinnik heeft uitzonderlijke erfgoedwaarde en kent een lange voorgeschiedenis. Reeds in 1543 liet kroniekschrijver Jacques de Leussauch zich lovend uit over de kunde van de zangers uit zijn streek, die volgens hem konden wedijveren met die van de kathedraal van Kamerijk. Meer dan 13.000 gedrukte en handgeschreven documenten over de muziekgeschiedenis van Zinnik zijn vandaag ontsloten en raadpleegbaar in het Rijksarchief te Bergen.

25/02/2016 - Publicaties

Het Algemeen Rijksarchief heeft een repertorium heruitgegeven dat een overzicht biedt van alle parochies van de Oostenrijkse Nederlanden, de prinsdommen Luik en Stavelot-Malmédy, en het hertogdom Bouillon in 1787.

03/12/2015 - Digitalisering
Update van 1 miljoen pagina’s Burgerlijke Stand

* Toevoeging van nieuwe gemeenten, aktetypen of jaren voor alle provincies.
* Verbetering van fouten in de beschrijvingen + toevoegen van ontbrekende pagina’s.
* Terbeschikkingstelling van de jaren 1914 en 1915.

Enkele steden/gemeenten die ofwel volledig nieuw beschikbaar zijn of waar er nieuwe aktetypen of jaren bij komen:
* Vlaanderen: Boutersem, Erembodegem, Hamme, Kemmel, Lochristi, Mechelen, Moelingen,Tollembeek, Waregem, Zelzate,…
* Brussel: Brussel, Etterbeek, Schaarbeek, Watermaal-Bosvoorde,…
* Wallonië : Ath, Cheratte, Froidmont, Izier, Landenne, Luik, Namen, Neufvilles, Ramelot, Tubeke,…

Veel succes met de opzoekingen in http://search.arch.be!

18/11/2015 - Evenementen - Bergen
Het Rijksarchief te Bergen neemt deel aan de boekenbeurs ‘Mon’s livre’

In het weekend van 21 en 22 november 2015 neemt het Rijksarchief te Bergen deel aan de boekenbeurs ‘Mon’s livre’. Een prima gelegenheid om kennis te maken met de publicaties van het Rijksarchief. Op zondag, om 16.30u, houdt Pierre-Jean Niebes, archivaris in het Rijksarchief te Bergen, een lezing over 'De Groote Oorlog in Bergen en omgeving'. Toegang is gratis.

15/10/2015 - Inventarisatie - Bergen

Het Commissariaat-generaal voor 's Lands Wederopbouw werd in de zomer van 1940 opgericht om tijdens de Tweede Wereldoorlog het stedenbouwkundig beleid in België te coördineren. Na het einde van de oorlog werd in mei 1945 binnen het Ministerie van Openbare Werken een Bestuur voor Stedenbouw opgericht. Het archief van de provinciale afdelingen Henegouwen van beide stedenbouwkundige organen is nu geïnventariseerd.

29/09/2015 - Publicaties - Bergen

Op 20 oktober 2014 organiseerde het Rijksarchief te Bergen in samenwerking met de provincie Henegouwen, het Stadsarchief en de Museumpool van Bergen de studiedag La Grande Guerre à Mons et dans sa région. De akten van deze studiedag zijn nu verschenen.

29/08/2015 - Evenementen - Bergen
Studiedag: Henegouwen 1814-1815. Overgang en breuklijnen

Op 23 september 2015 organiseert het Rijksarchief te Bergen op de site Grand-Hornu een studiedag met de ronkende titel: ‘1814-1815. Van Napoleon I naar Willem I, van het Napoleontisch Keizerrijk naar het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden, van het Departement Jemappes naar de Provincie Henegouwen. Overgang en breuklijnen’.

06/08/2015 - Publicaties

Huizenonderzoek wint almaar aan populariteit, niet alleen bij architectuurhistorici, ook bij wie een sterke band heeft met zijn of haar eigen woning. Wie dit onderzoeksterrein wil verkennen, kan terecht bij het Rijksarchief, dat hierover talloze bronnen bewaart. Opzoekingen in dit soort bronnenmateriaal vergen evenwel een flinke dosis geduld. Hierbij een korte leidraad...

06/08/2015 - Inventarisatie - Bergen - ARA

Tijdens de Eerste Wereldoorlog hebben heel wat vrouwen zich onderscheiden in het Verzet. Denk aan Edith Cavell, Jeanne de Belleville, Marie de Croÿ, Louise Thuliez, Marthe Boël, enz. Het Rijksarchief bewaart belangrijke stukken over het verzetsnetwerk Baucq-Cavell, naast archief van prinses Marie de Croÿ.

06/08/2015 - Inventarisatie - Bergen

De Franse Revolutie hechtte veel belang aan de openbaarheid van de wetgeving. Het officiële drukwerk uit de Franse tijd (1794-1810) dat wordt bewaard in het Rijksarchief te Bergen werd onlangs geïnventariseerd.

22/07/2015 - Digitalisering

Het Rijksarchief bewaart een grote collectie kaarten en plattegronden, waarvan sommige meer dan 500 jaar oud zijn. 112.419 exemplaren werden reeds gedigitaliseerd, en 77.894 daarvan kunnen geraadpleegd worden in de digitale leeszaal van het Rijksarchief. Via www.cartesius.be is een deel (31.923 kaarten) ook online toegankelijk.

09/07/2015 - Evenementen - Bergen
Tentoonstelling: Bergen sloopt zijn stadsmuren. 1865-2015

In Bergen loopt nog tot eind augustus 2015 de tentoonstelling ‘Ouvrir les murs’. De expo toont aan de hand van onuitgegeven documenten, maquettes en computermodellen hoe Bergen in 150 jaar is getransformeerd van een gesloten stad tot de open stad die ze anno 2015 is. Het Rijksarchief te Bergen is co-organisator.

  Lees meer

07/07/2015 - Publicaties - Bergen

De publicatie Guide d'architecture moderne et contemporaine. Mons et Coeur du Hainaut biedt aan de hand van 300 projecten een ongewone kijk op de architectuur in Henegouwen. Het Rijksarchief is co-uitgever van het boek.

Tweehonderd jaar geleden, op 18 juni 1815, werd de beroemde Slag bij Waterloo uitgevochten. Het Rijksarchief bewaart honderden meters archief uit deze periode, raadpleegbaar aan de hand van archiefgidsen, inventarissen, historische studies, … Naar aanleiding van de herdenking dit jaar staan ook enkele evenementen op stapel.

11/06/2015 - Publicaties - Bergen

Vier meter WO I-archief van 30 Henegouwse gemeenten is voortaan ontsloten voor onderzoek. Het archief geeft zeer nuttige informatie over de dagdagelijkse werking van de gemeentelijke instellingen tijdens de bezetting en over de verschillende Duitse gesprekspartners waarmee de gemeentelijke instanties moesten overleggen. De herdenking van 100 jaar Groote Oorlog is hét moment om deze minder gekende heemkundige bron in de kijker te zetten.

11/06/2015 - Evenementen - Bergen
Tentoonstelling in Bergen: Soldaat in het leger van Napoleon of niet? Het lot beslist

Wat zou u verkiezen: in naam van Frankrijk op veroveringstocht trekken door Europa of thuis blijven in Bergen waar het dagelijks leven grote veranderingen ondergaat onder invloed van de Franse Revolutie?
De tentoonstelling Un numéro, un destin au service de Napoléon, rijk geïllustreerd met documenten uit de collecties van het Rijksarchief, laat zien hoe onze voorouders, van de slag bij Jemappes (1792) tot de slag bij Waterloo (1815), op volledig arbitraire basis werden ingelijfd in de Franse legers.

09/06/2015 - Inventarisatie - Aanwinsten

De medewerkers van het project SATURN hebben al bijna 9 km archief van de FOD Financiën laten vernietigen of overbrengen naar verschillende rijksarchieven. De eerste inventarissen, waaronder enkele toegangen op de archieven van de hypotheekkantoren, zijn gepubliceerd. Benieuwd wat u in hypotheekarchief kan terugvinden en hoe u ermee aan de slag kan?

Blokken in het Rijksarchief?

Juni betekent… examens. Op zoek naar een rustige plek om samen met anderen te studeren? Wees welkom in één van onze volgende leeszalen in Brussel ( Algemeen Rijksarchief, Rijksarchief te Brussel /Anderlecht), Vlaanderen (Antwerpen-Beveren, Brugge, Gent, Hasselt, Kortrijk, Leuven) of Wallonië (Aarlen, Bergen, Louvain-la-Neuve, Luik, Namen). Studenten betalen voor een jaarkaart € 10,00, maar krijgen daarvoor de luxe van een studiezaal, waar een sfeer van historisch onderzoek hangt!

SATURN & MONETA: nieuws over onze bestaande en nieuwe archiefprojecten met betrekking tot de FOD Financiën

De projectmedewerkers van SATURN – de ‘archiefploegen Financiën’ – hebben al bijna 9 km archief van de FOD Financiën laten vernietigen of overbrengen naar verschillende rijksarchieven. De eerste inventarissen, waaronder enkele toegangen op de archieven van de hypotheekkantoren, zijn gepubliceerd. Benieuwd wat u in hypotheekarchief kan terugvinden en hoe u ermee aan de slag kan? We geven u enkele onderzoektips. Om naast de specifieke inventarissen ook een algemeen overzicht te kunnen bieden van het archief van de centrale diensten van de FOD Financiën, wordt sinds april 2015 aan een archiefgids, getiteld MONETA, gewerkt.

  MONETA: een archiefgids over de archieven van de FOD Financiën
  SATURN: onderzoektips voor hypotheekarchief

Met de alsmaar toenemende digitale dienstverlening van archiefinstellingen groeide binnen de Europese archiefgemeenschap de behoefte om haar ervaring en deskundigheid te bundelen in een pioniersproject, namelijk de uitbouw van een gemeenschappelijk archievenportaal. Het Rijksarchief doet mee aan dit APEx-project en neemt de coördinatie van de Belgische bijdragen op zich door andere Belgische archiefinstellingen uit te nodigen om mee te bouwen.

Op 2 maart 1916 schreef rijkswachter Arthur Pollet volgend briefje aan zijn echtgenote: “Zorg goed voor onze Robert en houd moed. Denk vaak aan mij. Dat de familie mij niet vergeet. Ik heb de sacramenten ontvangen. ‘k Wens jullie veel goede moed. Ik heb ook moed. Meer kan ik niet zeggen.” Enkele minuten later werd hij door een Duits executiepeloton gefusilleerd. Het is slechts één van de duizenden getuigenissen die beschreven staan in de pas verschenen inventaris van het archief van de Commissie voor het archief van de Patriottische Diensten (1914-1930).

Op 11 maart 2015 overleed Jean-Christian Servais. Hij was meer dan tien jaar lang een trouwe vrijwilliger van het Rijksarchief te Brussel (Anderlecht), waar hij onder meer ruim 11.700 namen invoerde in de zoekrobot Zoeken naar personen.

Het archief van de congregatie van de Dochters van het Heilig Hart van Jezus kwam tussen 2007 en 2011 in het Rijksarchief terecht en is intussen geïnventariseerd. De congregatie werd in 1814 gesticht in Bergen en fusioneerde in 1955 met de Congregatie van de Dochters van Maria (Paridaens) te Leuven. De Dochters van Maria-Paridaens verblijven vandaag in Beaumont. Het archief geeft onder meer duiding over de vastgoedgeschiedenis van verschillende wijken van Bergen. Het bevat ook een kroniek over de congregatie tijdens de Eerste Wereldoorlog.

Het Rijksarchief heeft een overeenkomst afgesloten met de Archeologische Dienst van Wallonië. De doelstelling is om archeologen die actief zijn op de sites van Liernu, Chièvres, Dinant en Namen relevante (ancien régime) bronnen en wetenschappelijke expertise aan te reiken vanuit het Rijksarchief.

27/03/2015 - Archiefbeheer - Aanwinsten

Het Rijksarchief verwerft de laatste jaren meer en meer parochiearchieven. De regionale verschillen in frequentie en omvang van kerkelijke aanwinsten zijn aanzienlijk, maar het fenomeen is in heel België merkbaar. In samenspraak met de bisdommen, en met de hulp van vele vrijwilligers, werkt het Rijksarchief mee aan lange termijn oplossingen. Een blik op het bisdom Gent leert dat dit tot mooie resultaten kan leiden.

19/02/2015 - Divers
Procesdossiers en de Bibliografie van de Geschiedenis van België in 'Science Connection'

Het Rijksarchief bewaart vele honderden meters procesdossiers, verspreid over zijn verschillende vestigingen in België. Ontsluiting en valorisatie van dit interessante bronnenmateriaal heeft sinds kort een nieuwe adem gevonden, die wordt toegelicht in het laatste nummer van Science Connection (p. 28 t/m 30). En ook de Bibliografie van de Geschiedenis van België, sinds 2012 gerealiseerd binnen het Rijksarchief, komt aan bod, op p. 20 t/m 23.

10/02/2015 - Publicaties - Bergen

Het biografisch woordenboek bevat een duizendtal steekkaarten met info over overleden persoonlijkheden die door hun daden, ideeën, invloedssfeer of faam hun stempel hebben gedrukt op de geschiedenis van de stad Bergen en omgeving, van de Middeleeuwen tot in de 20ste eeuw. De publicatie is sinds februari 2015 te koop in het Algemeen Rijksarchief en in het Rijksarchief te Bergen.
 

Het archief van de Weldadigheidsburelen en de Commissies voor openbare Onderstand (19de-20ste eeuw) van Hensies en zijn deelgemeenten, dat wordt bewaard in het Rijksarchief te Bergen, is geïnventariseerd.

22/01/2015 - Evenementen - Bergen
Mons Superstar! Over ideeën en mensen

Wat hebben de wetenschapper Jean-Charles Houzeau, de astronoom Charles Malapert en de feministe Isabelle Blume gemeen? Ontdek het vanaf 24 januari 2015 in de tentoonstelling ‘Mons Superstar! Over ideeën en mensen’.

De tentoonstelling is een organisatie van Mons 2015 – Culturele Hoofdstad van Europa, i.s.m. het Rijksarchief te Bergen, en loopt nog tot 12 april 2015 in de voormalige slachthuizen van Bergen.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd grote schade aangericht aan privébezittingen, waarvoor nadien schadevergoeding kon worden aangevraagd. Het Rijksarchief bewaart honderdduizenden van dergelijke ‘oorlogsschadedossiers'. De dossiers bevatten een schat aan unieke en gediversifieerde informatie, die ongetwijfeld talrijke onderzoekers – zowel vakspecialisten als het grote publiek – van waarde kan zijn.

Om het grote publiek een aanlokkelijk overzicht van het archivalisch patrimonium rond de Eerste Wereldoorlog voor te schotelen, heeft het Rijksarchief een nieuwe website op touw gezet: http://14-18-wallonie.arch.be. U vindt er een uitgebreide waaier van documenten terug: brieven, affiches, foto's, notulen, enz.

Ontsluiting van het archief van het kasteel van Beaumont

De inventaris van het archief van het kasteel van Beaumont (16de – 20ste eeuw) werd afgelopen zomer gepubliceerd (juli 2014). Het archiefbestand met een omvang van 4,5 strekkende meter kan worden geraadpleegd in het Rijksarchief te Bergen. Het bevat onder meer stukken over de families Croÿ, Arenberg, Hennin-Liétard, Riquet en aanverwanten, evenals documenten over het beheer van de landerijen die de familie bezat in Henegouwen, elders in België of in Frankrijk en Nederland. De inventaris kan gratis worden gedownload via de webshop (tabblad “Publicaties”, auteur “Niebes”) en is te koop in brochurevorm via publicat@arch.be (€ 10,00 + verzendingskosten; publicatie 5342).

04/03/2014 - Divers

Op 27 januari 2014 trad het Koninklijk besluit in werking dat een wijziging inhoudt van de regels rond raadpleging van de bevolkings- en vreemdelingenregisters.

Wat verandert er voor u als lezer/klant/partner van het Rijksarchief?

De reorganisatie van de diensten van Patrimoniumdocumentatie (FOD Financiën) leidde ertoe dat in 2011 en 2012 heel wat archieven werden overgebracht naar het Rijksarchief te Bergen. In de periode 2013-2016 werden/worden nog bijkomende overdrachten gerealiseerd in het kader van het project ‘Archiefploegen Financiën’.

In 2004 leidde een systematische inspectiecampagne bij de archiefdiensten van de vredegerechten van de arrondissementen Charleroi en Bergen tot diverse overdrachten van archief naar het Rijksarchief te Bergen. De inventarissen van de bestanden in kwestie zijn beschikbaar.

Het Rijksarchief publiceerde in 2012 een dossier met praktische raadgevingen voor het beheer van de archieven van kerkfabrieken en van parochies in Wallonië. Kerkfabrieken zijn openbare instellingen en de documenten die ze aanmaken en bewaren vallen onder het toezicht van het Rijksarchief (archiefwet van 24 juni 1955, gewijzigd door de wet van 6 mei 2009 en aangevuld door de koninklijke besluiten van 18 augustus 2009). Parochies daarentegen zijn privéorganisaties die hun archief aan het Rijksarchief kunnen schenken of in bewaring geven.

In 2012 publiceerde het Rijksarchief te Bergen twee inventarissen van de archieven van de ‘kinderrechtbanken’ van Bergen en Charleroi.

In 2012 verscheen de inventaris van de archieven van het Parket van de procureur des Konings bij de rechtbank van Eerste Aanleg van Charleroi. De archieven bieden onder meer interessante pistes voor wie onderzoek doet naar jeugddelinquentie in de jaren 1970 tot 1990.

De archieven van de Correctionele rechtbank van Fontaine-l’Évêque (1795-1798) en vervolgens Thuin (1798-1800), bewaard in het Rijksarchief te Bergen, zijn sinds 2012 open voor onderzoek.

15/12/2008 - Aanwinsten - Bergen

Eind 2008 verwierf het Rijksarchief te Bergen een manuscript uit het begin van de 15de eeuw. De brand in het Rijksarchief te Bergen in mei 1940 en de grote verliezen die daarmee gepaard gingen, maakt de waarde van dit manuscript des te groter. Het gaat om een stuk op perkament dat 70 bladzijden beslaat en dat interessante informatie levert over de stad Bergen en omgeving.

In 2008 verschenen twee inventarissen van archieven die deel uitmaakten van het voormalige ‘fonds français et hollandais’, bewaard in het Rijksarchief te Bergen. Een archiefgids die een jaar eerder verscheen, plaatste de belangrijkste reeksen uit deze bestanden in hun historische context.

De oorsprong van het Rijksarchief te Bergen gaat terug tot het jaar 1788, toen de Staten van Henegouwen beslisten hun archief samen te voegen met dat van de schatkist van de graven van Henegouwen. Later moesten krachtens een Franse wet van 5 brumaire jaar V (26 oktober 1796) alle akten en documenten van de Republiek worden bijeengebracht in de departementshoofdplaatsen. Van 1872 tot 2006 was het Rijksarchief te Bergen gevestigd aan de place du Parc. In 1940 werd het Rijksarchief grotendeels vernield door een Duits luchtbombardement. Op 29 mei 1954 heropende het Rijksarchief te Bergen zijn deuren. Sinds 2006 bevindt het zich op de site “Grands Prés”.

De oorsprong van het Rijksarchief te Bergen gaat terug tot het jaar 1788, toen de Staten van Henegouwen beslisten hun archief samen te voegen met dat van de schatkist van de graven van Henegouwen. Later moesten krachtens een Franse wet van 5 brumaire jaar V (26 oktober 1796) alle akten en documenten van de Republiek worden bijeengebracht in de departementshoofdplaatsen. Tot 1834 lag het archief verspreid over de verdiepingen van drie woningen in de buurt van het stadhuis. Nadien werd het overgebracht naar het gelijkvloers van het voormalige jezuïetenseminarie in de rue des Gades (vandaag rue Marguerite Bervoets). Van 1872 tot 2006 bevond het Rijksarchief zich aan de place du Parc te Bergen, in een vroeger visitandinnenklooster dat in 1796 buiten gebruik werd gesteld en tot 1870 als gevangenis dienst deed.

Op 14 mei 1940 werd het gebouw van het Rijksarchief te Bergen geraakt door Duitse brandbommen die het station van Bergen hadden moeten treffen. Twee derde van het archief ging op in de vlammen, vooral ancien régime-archief maar ook handgeschreven inventarissen die door vele generaties archivarissen waren opgesteld, evenals de registers met gedetailleerde beschrijvingen van het archief en de secretariaatsdossiers. In april 1944 werd het overgebleven archief op verschillende plaatsen in de stad ondergebracht om te vermijden dat geallieerde bombardementen bijkomende schade zouden toebrengen.

Het Rijksarchief te Bergen werd heropgebouwd en opende op 29 mei 1954 de deuren.

De archivarissen hebben steeds een actief verwervingsbeleid van overheids- en privéarchief gevoerd om in Bergen een degelijk Rijksarchief in te richten.

Omdat de archieflokalen stilaan verzadigd geraakten en de bewaaromstandigheden ontoereikend waren verhuisde het Rijksarchief in 2006 naar een nieuw gebouw dat specifiek was ontworpen voor archiefbewaring. Het gebouw heeft een oppervlakte van 12.550 m² en bevindt zich op de site ‘Grands Prés’, in de klederverdieping van de multifunctionele tentoonstellingshal Lotto Mons Expo. De ondergrond is echter moerasachtig en bijzondere voorzorgen moesten dus worden genomen om het archief correct te kunnen bewaren: de kelderruimte kreeg een dubbele wand, waarvan de eerste (sluisvloer en buitenrand) in het water ligt en het gebouw als het ware draagt als een boot terwijl de tweede (vloerplaat) het archief beschermt tegen vocht. De gevels zijn in blauwe hardsteen; daken en gevels zijn bekleed met roestvaststaal.

Bibliografie

De Keyzer W., Archives de l'État à Mons, in : Les Archives de l'État en Belgique. Historique de l'institution et répertoire bio-bibliographique des archivistes, o.l.v. H. Coppens en R. Laurent, Brussel, 1996, p.187-206 (Algemeen Rijksarchief en Rijksarchief in de Provinciën. Miscellanea archivistica. Studia, 150).

De Keyzer W., Le nouveau dépôt des Archives de l’État à Mons, in M. VAN DER EYCKEN en E. HOUTMAN, red., LACH. Liber Amicorum Coppens Herman, Brussel, 2007, p. 89-105 (Algemeen Rijksarchief en Rijksarchief in de Provinciën. Studia, 115).

Honnoré (Laurent), Les Archives de l’État à Mons et l’incendie de 1940 : les leçons du passé ? , in Delplancq (Thierry) en Thomas (Catherine), ed., Prévoir l’imprévisible ! La gestion des risques au quotidien dans le monde patrimonial. Actes de la Journée d’études organise au Moulin de Beez (Namen) 22 oktober 2010, Brussel, 2012, p. 51-74 (Archief- en bibliotheekwezen in België, nr. 74).

Honnoré (Laurent), Le nouveau dépôt des Archives de l’État à Mons, in Fr. Hiraux en Fr. Mirguet, ed., De la préservation à la conservation. Stratégies pratiques d’archivage, Louvain-la-Neuve, 2014, p. 151-167 (Publications des Archives de l’Université catholique de Louvain, 31).

Het Rijksarchief te Bergen bewaart meer dan 30 strekkende kilometer archief en heeft een ambtsgebied dat zich uitstrekt over de gerechtelijke arrondissementen Bergen en Charleroi.

Studenten, onderzoekers, liefhebbers van genealogie of geschiedenis kunnen, binnen de perken van de privacybescherming, volgend archief raadplegen in het Rijksarchief te Bergen:

  • regionaal en plaatselijk overheidsarchief uit het ancien régime:
    ° centrale instellingen van het graafschap Henegouwen, schatkist van de graven van Henegouwen, kamer van de clerus van de Staten van Henegouwen, enz.
    ° plaatselijke instellingen: Stad Bergen, Stad Chièvres, heerlijkheid Feluy, hospitaal Sint-Niklaashospitaal te Edingen, enz.

90 % van het ancien régime-archief werd vernield in de brand van 1940. Vandaag heeft nog slechts 150 meter archief betrekking op de instellingen van het ancien régime. Deze bestanden zijn evenwel zeer rijk aan informatie en de verwerving van privaatrechtelijk archief heeft het mogelijk gemaakt een aantal leemtes in de bestanden op te vullen.

  • archief van hedendaagse overheidsinstellingen (na 1795):
    ° hoven en rechtbanken van de gerechtelijke arrondissementen van Charleroi en Bergen: Assisenhof van Bergen, Assisenhof van Hengouwen, burgerlijke rechtbanken, correctionele rechtbanken, jeugdrechtbanken, parketten, enz.  
    ° centraal bestuur (1795-1800) vervolgens prefectuur (1793-1814) van het departement Jemappes.
    ° provinciebestuur ten tijde van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden (1815-1830)
    ° buitendiensten van de overheidsbesturen: bestuur der mijnen van Bergen en Charleroi; hypotheekbewaring, ontvangstbureaus van de registratie, controle van het kadaster, gevangenissen van Bergen en Charleroi, enz.
    ° gemeentebesturen van de gerechtelijke arrondissementen Bergen en Charleroi.
    ° weldadigheidinstellingen: burgerlijke godshuizen en weldadigheidsburelen van Bergen en Zinnik, enz.
    ° kerkfabrieken van de gerechtelijke arrondissementen van Bergen en Charleroi.
     
  • notarisarchief van de gerechtelijke arrondissementen van Bergen en Charleroi: minuten, repertoria en tafels.
     
  • archief van kerkelijke instellingen uit het ancien régime: kapittel van Sint-Vincentius van Zinnik, abdij Bonne-Espérance, abdij Saint-Feuillien te Rœulx, abdij van Onze-Lieve-Vrouw van Épinlieu te Bergen, jezuïetencollege van Bergen, klooster van de Penitentienen te Braine-le-Comte, enz.
     
  • privaatrechtelijk archief:
    ° bedrijfsarchief, voornamelijk van steenkoolactiviteiten van de 18e eeuw tot de jaren 1960:
       ° in de Borinage: Usines et Mines de houille du Grand Homu, Société anonyme des charbonnages d’Hornu et Wasmes
       ° in de regio “Centre”: steenkoolmijnen van Bois-du-Luc te Houdeng-Aimeries, van La Louvière en Sars-Longchamps te Saint-Vaast, van Mariemont-Bascoup te Morlanwelz, van Maurage, van Strépy-Bracquegnies.
       ° in het bekken van Charleroi: steenkoolmijnen van Trieu-Kaisin te Châtelineau, van Bonne-Espérance te Montignies-sur-Sambre.

Ook andere ondernemingen hebben hun archief in bewaring gegeven bij het Rijksarchief te Bergen: Forges, fonderies et usines de la Providence te Marchienne-au-Pont, entreprises Dupont te Fayt-lez-Manage (staalnijverheid), Ateliers Hanrez te Monceau-sur-Sambre (machinebouw).

° archief van families en particulieren die een belangrijke maatschappelijke, politieke of economische rol hebben gespeeld:
   ° families Bonaert, de Bousies de Rouveroy, de Clerque Wissocq de Sousberghe, Dolez, de la Barre, de La Boëssière-Thiennes, de La Roche, Depestre de Seneffe, de Loën d’Enschedé, de Roisin, du Roy de Blicquy, etc.
   ° kasteel van Beaumont, kastelen van Roisin en Fontaine l’Évêque.
   ° oud-ministers Léo Collard, Michel Levie, Fulgence Masson.
   ° advocaat en econoom Charles Périn, de historici Maurice-A. Arnould en Léo Verriest, architect Simon Brigode, enz.

  • parochiearchief
     
  • genealogische bronnen:
    ◦ parochieregisters (16e eeuw-1796) en registers van de burgerlijke stand (1796-1910) op microfilm en online.
    ◦ huwelijkscontracten, verdelingen en testamenten, stamboomuittreksels.
     
  • collectie kaarten en plattegronden (15e-20e eeuw), Popp-plannen (19e eeuw), kadastrale plannen (19e-20e eeuw).
     
  • collecties zegels en zegelafgietsels.
     
  • een wetenschappelijke en administratieve bibliotheek.

Toegangen

De toegangen op de archieven bewaard in het Rijksarchief te Bergen zijn te koop in het Rijksarchief te Bergen en de archiefwinkel van het Algemeen Rijksarchief of kunnen besteld worden via publicat@arch.be

• HONNORÉ Laurent, Guide des fonds et collections des Archives de l'État à Mons, Publicatie nr. 4546, Algemeen Rijksarchief, Brussel, 2006.

Hier vindt u al onze toegangen

Diensthoofd: Laurent Honnoré.

Archivaris: Pierre-Jean Niebes.

Verantwoordelijke onderzoeksproject: Projet  SATURN :.

Onthaal, leeszaal en magazijnbeheer: Loïc Burelle, Laurent Mothy, Damien Pontegnie, Stéphane Vanleynseele, Valérie Vincent.

Onderhoud: Elly Hoencamp, Sabrina Miceli, Sibel Uysal.

Het Rijksarchief bevindt zich in de kelderverdieping van de tentoonstellingshal van Bergen of Lotto Mons Expo, op de site Grands Prés, gelegen op 10 minuutjes wandelen van het station van Bergen.
De bezoekersingang is aan de zijkant van het gebouw (aan de avenue Léo Collard) en is aangegeven met een gele strook op de grond.

Per trein : het station van Bergen is makkelijk bereikbaar vanuit Brussel, Namen, Charleroi, La Louvière-Zuid en Doornik. Raadpleeg de website van de NMBS voor de dienstregeling.

Te voet : Het Rijksarchief van Bergen bevindt zich op 10 minuutjes wandelen van het station van Bergen. Eind januari 2015 werd een voorlopig voetgangersbruggetje aangebracht dat het station verbindt met de site Grands-Prés en het Rijksarchief te Bergen. Op het bruggetje volgt u de richting "Palais des Congrès / Centre commercial" tot voor een bruin gebouw, het MICX (Mons International Congress Xperience). Sla rechts- en vervolgens linksaf rond dit congrescentrum. Steek de rivier La Haine over. U ziet nu het gebouw van Lotto Mons Expo. Sla linksaf in de avenue des Bassins en vervolgens rechtsaf in de avenue Léo Collard. Loop voorbij de hoofdingang van Lotto Mons Expo en neem rechts de voetgangershelling naar de kelderverdieping.

Met de bus vanaf het station van Bergen:
U kan het Rijksarchief te Bergen bereiken met bus nr. 60 die een halte heeft aan de place Léopold, in de nabijheid van het station. Op de site Grands Prés stapt u af aan de halte Mons Expo.
Plan van buslijn 60 Dienstregeling van buslijn 60 te Bergen. Meer info: de website van de Waalse vervoersmaatschappij TEC.

Met de bus, vanuit Bergen en omgeving of verder : het station van Bergen is bereikbaar met de bus vanuit gans de regio Bergen of verder :  Binche (lijn 22), Beaumont (lijn 134/), Maubeuge (lijn 41), enz. Raadpleeg de website van de vervoersmaatschappij TEC voor de dienstregeling.

Met de wagen: Vanaf de autoweg E19-E42 (afrit 24) volgt u de richting “Les Grands Prés”. Aan de eerste rotonde neemt u de avenue Thomas Edison: daar bevindt zich Mons Expo, waar ook het Rijksarchief gevestigd is. Bezoekers van het Rijksarchief kunnen ondanks de werken aan de Grands Prés gratis gebruik maken van de parkings van Lotto Mons Expo. Ook in de avenue Léo Collard kan geparkeerd worden.

Toegang voor personen met beperkte mobiliteit (PBM): Het Rijksarchief verbindt zich ertoe de toegang tot al zijn leeszalen en andere openbare ruimtes te garanderen voor alle gebruikers. In dit kader werden de voorbije jaren reeds aanpassingen aan de gebouwen uitgevoerd zoals aangepaste toiletten voor personen met beperkte mobiliteit, de beschikbaarheid van oprijplaten voor rolstoelen, etc. Hebt u concrete vragen rond de toegang tot het Rijksarchief te Bergen? Contacteer ons via telefoon (+32 (0)65 400 460) of e-mail.

Deze pagina delen:
www.belspo.be www.belgium.be e-Procurement