Rijksarchief in België

Ons collectief geheugen !

FR | NL | DE | EN
Menu

Rijksarchief te Brugge

Texte petit  Texte normal  Texte grand

Contact:

Predikherenrei 4A
8000 Brugge
  Hoe te bereiken ?

T : +32 (0)50 33 72 88
F : +32 (0)50 61 09 18
rijksarchief.brugge@arch.be

Openingsuren:

  Bekijk hier alle sluitingsdagen

09/06/2017 - Archiefbeheer

Eind maart 2017 werd een wetswijziging goedgekeurd inzake de organisatie van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. In de nieuwe wettekst zijn diverse bepalingen i.v.m. het archief van deze diensten opgenomen. Er wordt onder meer voorzien in een verlenging van de termijn waarin de Veiligheid van de Staat haar archief moet overbrengen naar het Rijksarchief, wat het Rijksarchief betreurt. Maar er zijn vanuit archiefperspectief ook positieve signalen op te vangen in dit dossier.

08/06/2017 - Aanwinsten - Brugge

Het Rijksarchief verwerft de laatste jaren meer en meer parochiearchieven. Lokale parochieverantwoordelijken staan voor de zware taak om hun vaak uitgebreid en belangrijk roerend erfgoed, waarvan het archief wezenlijk deel uitmaakt, veilig te stellen voor de toekomst. Zo gaf de kerkfabriek van de Sint-Pietersbandenkerk uit Torhout onlangs 4,5 strekkende meter archief in bewaring bij het Rijksarchief te Brugge. Het gaat om stukken van de 14de tot de 19de eeuw.

16/05/2017 - Digitalisering

Op 16 mei 2017 werd de onlinecollectie historische kadasterplannen en -documenten uit de eerste helft van de 19de eeuw gelanceerd in aanwezigheid van de Minister van Financiën en de Staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid. De creatie van het ‘primitief’ (in de zin van ‘eerste’) kadaster in de eerste helft van de 19de eeuw ging gepaard met de opmaak van tienduizenden kaarten en van de ‘processen-verbaal van afpaling van gemeentegrenzen’. Dankzij een scanningsoperatie van Financiën staan al deze stukken nu online, via de zoekrobot van het Rijksarchief. Nieuwsgierig? Bekijk ons filmpje! Overtuigd? Duik online in de collectie (ca. 85.000 beelden)!

04/05/2017 - Divers

Begin 2017 werden binnen het BRAIN-programma van het federaal Wetenschapsbeleid zes nieuwe onderzoeksprojecten geselecteerd waarop het Rijksarchief intekende. In tijden van budgettaire krapte is dit bemoedigend nieuws. De deelname aan BRAIN-projecten is immers een van de weinige mogelijkheden voor het Rijksarchief om bijkomende middelen te verwerven voor de ontwikkeling van wetenschappelijke activiteiten. We zetten voor u de zes nieuwe onderzoeksprojecten op een rijtje.

De dossiers oorlogsschade aan private goederen (Tweede Wereldoorlog) worden sinds 2015 volledig in het Rijksarchief bewaard. Om de toegankelijkheid van de dossiers te vergroten, werden de fiches die de verschillende series ontsluiten gedigitaliseerd. De fiches met betrekking tot oorlogsschade aan ondernemingen en verenigingen zijn intussen ook online raadpleegbaar.

Vanaf 1 januari 2017 gelden in het Rijksarchief nieuwe openingsuren. We kiezen voor een gedifferentieerde aanpak wat de openingsuren van de verschillende leeszalen betreft. Waarom? De daling van het budget en de inkrimping van het personeelsbestand zijn bepalende factoren. Ook de gewijzigde noden van het publiek en de uiteenlopende regionale of lokale behoeften nopen tot deze keuze.

De vermindering van het aantal openingsuren betekent niet dat de dienstverlening wordt afgebouwd. Ook op weekdagen waarop een leeszaal gesloten is, blijven we beschikbaar (via e-mail of telefoon) voor vragen en opzoekingen, blijven we archieven ontsluiten, blijven we digitaliseren, blijven we publieksevenementen organiseren en blijft onze zoekwebsite search.arch.be online. Leeszaalbezoekers die omwille van de nieuwe regeling niet meer in de mogelijkheid zijn om hun archiefonderzoek uit te voeren, worden uitgenodigd om contact op te nemen met het diensthoofd van het rijksarchief in kwestie.

21/12/2016 - Archiefbeheer

Op 21 december 2016 is in het Belgisch Staatsblad een ministerieel besluit verschenen over de technische voorschriften en normen waaraan archieflokalen van de overheden en openbare instellingen opgesomd in art. 2 § 2, moeten voldoen. Voor het Rijksarchief is de publicatie van dit ministerieel besluit een nieuwe, belangrijke stap in de richting van een sluitend reglementair kader, dat tot doel heeft overheden tot een rationeel archiefbeleid aan te zetten en de duurzame bewaring van maatschappelijk relevante overheidsinformatie te waarborgen.

‘Hoe lang moeten we deze documenten bewaren?’ is de meest gestelde vraag aan de archivaris of informatiebeheerder.  Het antwoord zit vervat in administratieve, juridische of historisch-wetenschappelijke redenen die worden gebundeld in een selectielijst. Steden en gemeenten in Vlaanderen hebben sinds kort een nieuwe versie ter beschikking van de selectielijst voor hun archieven.

25/11/2016 - Digitalisering

In 1934 schonk de Nederlandse regering honderden kaarten en plattegronden aan ons land. De collectie bestond vooral uit de plannen van de fortificaties van Zuid-Nederlandse steden, van de 17de eeuw tot de eerste helft van de 19de eeuw. Een 700-tal kaarten uit deze collectie zijn nu toegevoegd aan www.cartesius.be en dus online te bekijken.

Mededeling aan de bezoekers en partners van het Rijksarchief

Het Rijksarchief is zich ervan bewust dat de instelling een belangrijke rol vervult inzake de toegang tot  informatie en archieven. Reeds vele jaren werden aanzienlijke inspanningen geleverd om alle gebruikers een kwaliteitsvolle dienstverlening te bieden. Als gevolg van de daling van het budget en de inkrimping van het personeelsbestand en door de gewijzigde noden van het publiek, zal het Rijksarchief zich de komende maanden evenwel genoodzaakt zien om die dienstverlening op een andere manier in te vullen. De heroriëntatie zal de komende weken worden voorbereid. Verschillende opties liggen nog open, maar het is reeds duidelijk dat er gevolgen zullen zijn voor de openingstijden van de studiezalen. We informeren u zo snel mogelijk over de beslissingen die in dat verband zullen genomen worden.

Karel Velle
Algemeen Rijksarchivaris

04/10/2016 - Kortrijk - Brugge
Proeven van het Rijksarchief: workshops in Kortrijk en Brugge over minder bekende archiefbronnen

In het Rijksarchief zit veel ongekend bronnenmateriaal uit de 19de eeuw met een schat aan informatie voor lokaal historisch onderzoek. Maar hoe vind je de weg in deze massa informatie? Het Rijksarchief en Heemkunde Vlaanderen peilden via een enquête naar de interesses van heemkundigen en lokale erfgoedwerkers. De bronnen die zij naar voor schoven, kan je in de loop van oktober-november 2016 via een workshopreeks in het Rijksarchief leren kennen. 

04/10/2016 - Divers

U bent nieuwsgierig naar de geschiedenis van uw huis of van ander privévastgoed? In september 2016 verscheen een boek van Laurence Druez, werkleidster bij het Rijksarchief te Luik, dat onderzoekers die de geschiedenis van een woning willen achterhalen wegwijs maakt in de talloze bronnen die in dit verband worden bewaard, onder meer bij het Rijksarchief.

07/07/2016 - Digitalisering - Divers
Instructiefilmpje over de zoekrobotten van het Rijksarchief online!

Het Rijksarchief bewaart meer dan 315 kilometer archief. Jaarlijks komt daar, na selectie, meer dan 10 km bij. Hoe begin je te zoeken in die onvoorstelbare berg informatie? Hét werkinstrument om je op weg te helpen is de zoekwebsite http://search.arch.be. In deze instructievideo krijg je, na een korte voorstelling van het Rijksarchief, heel concrete tips over hoe je het maximale uit de zoekrobotten van het Rijksarchief kan halen.

 Klik hier om de instructievideo te bekijken via YouTube

06/07/2016
Gevangenisarchieven geven hun geheimen prijs

Science Connection, het magazine van het Federaal Wetenschapsbeleid, heeft zopas nr. 51 (juni-juli 2016) uitgebracht met allerhande nieuws over en van de 10 federale wetenschappelijke instellingen. Op blz. 4 vindt u een artikel over het gevangenisarchief dat in het Rijksarchief kan worden geraadpleegd. De inventarissen van de gevangenissen van Charleroi, Bergen, Verviers, Hoei, Dinant, enz. zijn te koop in de archiefwinkel van het Algemeen Rijksarchief .

Klik hier om Science Connection nr. 51 (juni-juli 2016) gratis te downloaden

20/05/2016 - Digitalisering

De afgelopen jaren heeft het Rijksarchief meer dan 27.000 parochieregisters gedigitaliseerd en online gezet, goed voor meer dan 5,8 miljoen pagina’s. En sinds de update van 19 mei 2016 zijn daar nog eens 1.472 parochieregisters bijgekomen, goed voor zo'n 500.000 pagina's! Tussen de nieuwe registers zitten enkele grote reeksen, zoals 803 parochieregisters van Brugge, 211 van Mechelen en 88 van Aat. Ontdek de volledige lijst!

25/04/2016 - Divers - Brugge

Het Brugse Gruuthusemuseum, sinds juli 2014 gesloten voor een grondige restauratie, lanceerde op 11 maart 2016 de reeks ‘Brugge in 100 objecten’. Het project brengt 100 erfgoedobjecten samen die belangrijke gebeurtenissen, evoluties of personen uit de geschiedenis van Brugge incarneren. Het Rijksarchief te Brugge is als lokale erfgoedpartner vanzelfsprekend op de afspraak. Zo werd op 22 april 2016 een ‘crimineel examinatieboek’ van de schepenbank van Brugge uit de jaren 1633-1637 voorgesteld, bewaard in het Rijksarchief te Brugge.

11/04/2016 - Digitalisering

België beschikt over een unieke reeks registers met bevolkingsstatistieken over de periode 1841-1976. Nergens in Europa zijn er zulke oude, gedetailleerde bevolkingscijfers beschikbaar. In 2001 kwamen de registers in het Rijksarchief terecht. Ze werden integraal gedigitaliseerd, ontsloten via een databank en zopas online gezet.

25/02/2016 - Publicaties

Het Algemeen Rijksarchief heeft een repertorium heruitgegeven dat een overzicht biedt van alle parochies van de Oostenrijkse Nederlanden, de prinsdommen Luik en Stavelot-Malmédy, en het hertogdom Bouillon in 1787.

Vier nieuwe inventarissen maken 17 strekkende meter archief met betrekking tot de West-Vlaamse gemeente Krombeke toegankelijk voor onderzoek in het Rijksarchief te Brugge. Het gaat om het archief van de heer, het leenhof, de schepenbank en de keure van Krombeke; het archief van de Sint-Blasiusparochie en de armendis van Krombeke; het archief van het Bureel van Weldadigheid van Krombeke en het archief van de gemeente Krombeke zelf.

In 2009 keurde het Rijksarchief een eerste selectielijst OCMW's goed, geldig voor Vlaanderen. De selectielijst werd opgesteld door een VVBAD-werkgroep die sinds 2004 geregeld samenkomt en waarin het hele archiefveld is vertegenwoordigd. De werkgroep voltooide in september 2015 een nieuwe versie van de selectielijst OCMW’s, nu online beschikbaar. In het voorjaar van 2016 zullen de rijksarchieven in Vlaanderen de verantwoordelijken voor de OCMW-archieven uitnodigen voor een infosessie hierover.

03/12/2015 - Digitalisering
Update van 1 miljoen pagina’s Burgerlijke Stand

* Toevoeging van nieuwe gemeenten, aktetypen of jaren voor alle provincies.
* Verbetering van fouten in de beschrijvingen + toevoegen van ontbrekende pagina’s.
* Terbeschikkingstelling van de jaren 1914 en 1915.

Enkele steden/gemeenten die ofwel volledig nieuw beschikbaar zijn of waar er nieuwe aktetypen of jaren bij komen:
* Vlaanderen: Boutersem, Erembodegem, Hamme, Kemmel, Lochristi, Mechelen, Moelingen,Tollembeek, Waregem, Zelzate,…
* Brussel: Brussel, Etterbeek, Schaarbeek, Watermaal-Bosvoorde,…
* Wallonië : Ath, Cheratte, Froidmont, Izier, Landenne, Luik, Namen, Neufvilles, Ramelot, Tubeke,…

Veel succes met de opzoekingen in http://search.arch.be!

Een zucht van opluchting bij de medewerkers van het Algemeen Rijksarchief 2 – depot J. Cuvelier (hierna ARA 2) nu de “operatie Pasteurstraat” is afgerond. De tweede fase van de verhuisoperatie ‘dossiers oorlogsschade WO II’ werd opgestart in 2012, nadat de eerste fase halverwege 2009 werd stopgezet bij gebrek aan middelen bij de betrokken overheidsinstelling. Om de vernietiging van deze waardevolle dossiers te voorkomen, greep het team van ARA 2 in.

06/08/2015 - Publicaties

Huizenonderzoek wint almaar aan populariteit, niet alleen bij architectuurhistorici, ook bij wie een sterke band heeft met zijn of haar eigen woning. Wie dit onderzoeksterrein wil verkennen, kan terecht bij het Rijksarchief, dat hierover talloze bronnen bewaart. Opzoekingen in dit soort bronnenmateriaal vergen evenwel een flinke dosis geduld. Hierbij een korte leidraad...

22/07/2015 - Digitalisering

Het Rijksarchief bewaart een grote collectie kaarten en plattegronden, waarvan sommige meer dan 500 jaar oud zijn. 112.419 exemplaren werden reeds gedigitaliseerd, en 77.894 daarvan kunnen geraadpleegd worden in de digitale leeszaal van het Rijksarchief. Via www.cartesius.be is een deel (31.923 kaarten) ook online toegankelijk.

09/06/2015 - Inventarisatie - Aanwinsten

De medewerkers van het project SATURN hebben al bijna 9 km archief van de FOD Financiën laten vernietigen of overbrengen naar verschillende rijksarchieven. De eerste inventarissen, waaronder enkele toegangen op de archieven van de hypotheekkantoren, zijn gepubliceerd. Benieuwd wat u in hypotheekarchief kan terugvinden en hoe u ermee aan de slag kan?

Blokken in het Rijksarchief?

Juni betekent… examens. Op zoek naar een rustige plek om samen met anderen te studeren? Wees welkom in één van onze volgende leeszalen in Brussel ( Algemeen Rijksarchief, Rijksarchief te Brussel /Anderlecht), Vlaanderen (Antwerpen-Beveren, Brugge, Gent, Hasselt, Kortrijk, Leuven) of Wallonië (Aarlen, Bergen, Louvain-la-Neuve, Luik, Namen). Studenten betalen voor een jaarkaart € 10,00, maar krijgen daarvoor de luxe van een studiezaal, waar een sfeer van historisch onderzoek hangt!

SATURN & MONETA: nieuws over onze bestaande en nieuwe archiefprojecten met betrekking tot de FOD Financiën

De projectmedewerkers van SATURN – de ‘archiefploegen Financiën’ – hebben al bijna 9 km archief van de FOD Financiën laten vernietigen of overbrengen naar verschillende rijksarchieven. De eerste inventarissen, waaronder enkele toegangen op de archieven van de hypotheekkantoren, zijn gepubliceerd. Benieuwd wat u in hypotheekarchief kan terugvinden en hoe u ermee aan de slag kan? We geven u enkele onderzoektips. Om naast de specifieke inventarissen ook een algemeen overzicht te kunnen bieden van het archief van de centrale diensten van de FOD Financiën, wordt sinds april 2015 aan een archiefgids, getiteld MONETA, gewerkt.

  MONETA: een archiefgids over de archieven van de FOD Financiën
  SATURN: onderzoektips voor hypotheekarchief

28/05/2015 - Evenementen - Kortrijk - Brugge
Het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden in archiefdocumenten uit het Rijksarchief te Kortrijk

Het WAP of West-Vlaams Archievenplatform viert dit jaar zijn vijftienjarig bestaan en heeft alle West-Vlaamse archiefdiensten uitgenodigd om mee te werken aan de rondreizende tentoonstelling en publicatie ‘Het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden in West-Vlaamse archiefdocumenten (1815-1830)’. De ‘Hollandse Periode’ komt niet toevallig net nu onder de aandacht. Het is precies 200 jaar geleden dat het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden tot stand kwam. De tentoonstelling is van 10 juni tot en met 3 juli 2015 te bezoeken in het Rijksarchief te Kortrijk.

19/05/2015 - Aanwinsten - Brugge

Begin april 2015 gaf het OCMW van Damme circa 44,5 strekkende meter archief van verschillende rechtsvoorgangers in bewaring aan het Rijksarchief te Brugge. De oudste archiefdocumenten dateren uit de 14de eeuw, de jongste uit de jaren 1970.

Met de alsmaar toenemende digitale dienstverlening van archiefinstellingen groeide binnen de Europese archiefgemeenschap de behoefte om haar ervaring en deskundigheid te bundelen in een pioniersproject, namelijk de uitbouw van een gemeenschappelijk archievenportaal. Het Rijksarchief doet mee aan dit APEx-project en neemt de coördinatie van de Belgische bijdragen op zich door andere Belgische archiefinstellingen uit te nodigen om mee te bouwen.

27/03/2015 - Archiefbeheer - Aanwinsten

Het Rijksarchief verwerft de laatste jaren meer en meer parochiearchieven. De regionale verschillen in frequentie en omvang van kerkelijke aanwinsten zijn aanzienlijk, maar het fenomeen is in heel België merkbaar. In samenspraak met de bisdommen, en met de hulp van vele vrijwilligers, werkt het Rijksarchief mee aan lange termijn oplossingen. Een blik op het bisdom Gent leert dat dit tot mooie resultaten kan leiden.

19/02/2015 - Divers
Procesdossiers en de Bibliografie van de Geschiedenis van België in 'Science Connection'

Het Rijksarchief bewaart vele honderden meters procesdossiers, verspreid over zijn verschillende vestigingen in België. Ontsluiting en valorisatie van dit interessante bronnenmateriaal heeft sinds kort een nieuwe adem gevonden, die wordt toegelicht in het laatste nummer van Science Connection (p. 28 t/m 30). En ook de Bibliografie van de Geschiedenis van België, sinds 2012 gerealiseerd binnen het Rijksarchief, komt aan bod, op p. 20 t/m 23.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd grote schade aangericht aan privébezittingen, waarvoor nadien schadevergoeding kon worden aangevraagd. Het Rijksarchief bewaart honderdduizenden van dergelijke ‘oorlogsschadedossiers'. De dossiers bevatten een schat aan unieke en gediversifieerde informatie, die ongetwijfeld talrijke onderzoekers – zowel vakspecialisten als het grote publiek – van waarde kan zijn.

Archiefselectie is een belangrijke uitdaging, ook voor steden en gemeenten. De bestaande selectielijsten voor Vlaamse gemeenten uit de jaren 1980-1990 waren als gevolg van wettelijke, organisatorische en technologische (r)evoluties dringend aan vernieuwing toe. Een VVBAD-werkgroep zette zich aan het werk en op 11 juli 2014 werd de nieuwe versie van de selectielijst voor gemeenten goedgekeurd door de algemeen rijksarchivaris.

10/09/2014 - Aanwinsten - Brugge

Honderd jaar na het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog duiken nog altijd archiefdocumenten op die toen op de dool geraakten. Na omzwervingen van een eeuw in Duitsland en Frankrijk is een rekening van de jaren 1557-1558 van de abdij en de heerlijkheid van Mesen deze zomer teruggekeerd naar het Rijksarchief te Brugge.

01/09/2014 - Divers - Brugge

In synergie met lokale en provinciale partners werkt het Rijksarchief te Brugge mee aan de tweejarige CORES-opleiding ‘Restauratie van boeken en archief’.

04/03/2014 - Divers

Op 27 januari 2014 trad het Koninklijk besluit in werking dat een wijziging inhoudt van de regels rond raadpleging van de bevolkings- en vreemdelingenregisters.

Wat verandert er voor u als lezer/klant/partner van het Rijksarchief?

Het Rijksarchief te Brugge heeft sinds 2013 een fantastische nieuwe locatie. Lees hier hoe het Rijksarchief te Brugge terechtkwam aan de Predikherenrei.

De geschiedenis van het Rijksarchief te Brugge

In 1796 werden door de Franse Republiek in onze gewesten departementale archiefdepots opgericht, waaronder dat van het Leiedepartement, dat in Brugge gehuisvest werd in de kapel en de bovenste verdieping van het oude paleis van het Brugse Vrije, aan de Burg.

Na de vervanging van de departementen door de provincies onder het Hollands bestuur, bleef het archiefdepot op dezelfde plaats gevestigd als archiefdienst van de provincie West-Vlaanderen. Door de wet van 17 december 1851 werd het als provinciaal depot van het Rijksarchief ingericht. In 1911 verhuisde het Brugse Rijksarchief naar de Academiestraat 14-18, waar het de huizen Vanden Abeele en Cotthem en de Poortersloge in gebruik nam.

In 1964 werden de archiefbestanden met betrekking tot het gerechtelijk arrondissement Kortrijk vanuit Brugge overgebracht naar het nieuwe Rijksarchief te Kortrijk. Een groot deel van het archief van de kasselrij Ieper werd in 1992 in bewaring gegeven bij het Ieperse stadsarchief en  delen van het provinciaal archief werden overgenomen door het in 1994 opgerichte Archief van de Provincie West-Vlaanderen. Ondanks deze verhuisoperaties kampte het Rijksarchief te Brugge steeds meer met plaatsgebrek. Een aanzienlijk aantal nieuw verworven Brugse bestanden werd bijgevolg vanaf de jaren 1970 ondergebracht in het Rijksarchief te Beveren.

In 2011 begon de bouw van een nieuw Rijksarchief te Brugge aan de Predikherenrei, met plaats voor 25 km archief. Eind 2012 was de nieuwbouw klaar en gebeurde de verhuis van de leeszaal, de kantoren, de bibliotheek en circa 8 km archief. Circa 5,5 km van de bestanden die tijdelijk in Beveren werden bewaard, kregen  eveneens onderdak in het nieuwe gebouw in Brugge.

De geschiedenis van het huidige pand aan de Predikherenrei

Op de site aan de Predikherenrei en Langestraat bevond zich van de 14de tot het einde van de 18de eeuw het klooster van de dominicanen, ook predikheren genoemd. Na de Franse revolutie boden de gebouwen onderdak aan de Franse gendarmerie en vervolgens aan de rijkswacht, tot in 1998. Een deel van de panden (kant Langestraat) werd vanaf 1905 herbestemd en ingericht als hotel, het Hôtel Verriest, en van 1947 tot 1992 was de plaatselijke afdeling van het Belgische Rode Kruis er gehuisvest. De restauratie laat deels het mondaine hotel Verriest herleven, en integreert daarin ook de enkele nog overblijvende restanten van het predikherenklooster, in het bijzonder de 16de-eeuwse kapittelzaal en een monumentale laat-18de-eeuwse houten trap met het embleem van de domincanerorde. Een ander deel werd gerenoveerd en in 2005 omgevormd tot Justitiehuis, waarbij twee zijden van de oorspronkelijke pandgang van het klooster werden gerestaureerd.

Architectuur van het nieuwe Rijksarchief te Brugge

Het nieuwe Rijksarchief omvat een nieuw, los ingeplant volume voor de huisvesting van het archief en de publieke ruimtes, daarnaast, aansluitend op het Justitiehuis, het gerenoveerdeRode Kruisgebouw met kantoren, werkruimtes, een conferentie- en een tentoonstellingszaal, en daar tussenin een nieuw plein dat een verbinding vormt tussen de twee gebouwen en ook tussen de Predikherenrei en de Langestraat. Het nieuwe gebouw nestelt in het stadsweefsel en gaat de dialoog aan met zijn omgeving. Het is niet hoger dan het nabijgelegen Justitiehuis en de dakstructuur gaat volledig op in het ritme van de daken in de omgeving.

Het gebouw is de architecturale weergave van wat het bevat. De gevels lijken op een losse stapel papier, een illusie die wordt versterkt door de lange bakstenen die als gevelsteen gebruikt zijn. Het dak lijkt dan weer op een verkreukeld papier dat op de stapel ligt.

De publieke ruimtes bevinden zich op het gelijkvloers en zijn vlot toegankelijk, ook voor andersvaliden. De open leeszaal kijkt uit op het verkeersvrije plein en de Predikherenrei. Achteraan bevinden zich de niet-publieke archiefruimtes, die gemakkelijk bereikbaar zijn voor leveringen via een overdekte loskade.

Het archief zelf zit op de eerste verdieping van het nieuwe gebouw. Het is uitgerust met de nieuwste opbergtechniek. Een horizontale lay-out met verrijdbare dubbele rekken van vijf meter hoog en een geïntegreerde tussenvloer zorgen ervoor dat de archieven op een compacte maar overzichtelijke manier gestockeerd kunnen worden.

Zowel de leeszaal als de kantoren zijn snel bereikbaar vanuit de archiefruimte. Daarnaast is de eerste verdieping van het nieuwe gebouw ook verbonden met de kantoren op de eerste verdieping van het Rode Kruisgebouw via een doorzichtige passerelle.

Onder het nieuwe gebouw bevindt zich een publieke, ondergrondse parking met plaats voor zo’n 200 wagens, verspreid over 2 niveaus.

De losse inplanting benadrukt de overgang tussen oud en nieuw, tussen het gerenoveerde Rode Kruisgebouw en Justitiehuis enerzijds, en het nieuwe, moderne volume anderzijds. Tegelijk wordt op deze manier een nieuw stedelijk plein gecreëerd dat hard en zacht verkeer van elkaar scheidt. Het plein is een voetgangerszone die de Predikherenrei met de Langestraat verbindt.

Het Rijksarchief te Brugge beheert de overgedragen archieven van openbare instellingen van de gerechtelijke arrondissementen Brugge, Ieper en Veurne, gedeeltelijk van de provincie West-Vlaanderen en van notarissen binnen dit ressort. Daarnaast worden in het Rijksarchief te Brugge archieven van gemeenten, kerkfabrieken en parochies, OCMW's, polders en wateringen, bedrijven, verenigingen en vooraanstaande families en politici uit de regio bewaard. De historische bibliotheek van het Rijksarchief te Brugge telt circa 20.000 titels waaronder 200 oude drukken  (18de eeuw en vroeger). Tot slot bezit het Rijksarchief te Brugge een uitgebreide kaartenverzameling.

Overheidsarchief ancien régime

  • archief van centrale instellingen:
    • Rekenkamer van Vlaanderen (43 bestanddeelnummers in Verzameling ‘Aanwinsten’)
    • Leden en Staten van Vlaanderen (256 bestanddeelnummers in Archief van het Brugse Vrije. Registers)
  • archief van  regionale instellingen:
    • Kasselrij van het Brugse Vrije, kasselrij van Ieper (vijf reeksen, waarvan vier in bewaring gegeven aan het Stadsarchief Ieper, maar in Rijksarchief te Brugge integraal  raadpleegbaar op microfilm, naast 134 bestanddeelnummers van de Verzameling ‘Oorkonden met blauw nummer’), kasselrij van Waasten (betreffende het West-Vlaamse deel), en stad en kasselrij Veurne inclusief de Generaliteit van de Acht Parochies
    • Het gewest West-Vlaanderen/West-Flandre alias Les Pays Rétrocédés (1713-1795)
    • Prinselijke leenhoven en kerkelijke heerlijkheden, meer bepaald het Leenhof van de Burg van Brugge, het Leenhof van de Zaal en Kasselrij Ieper, het Leenhof van de Burg van Veurne, de kerkelijke heerlijkheden van het Proosse en Kannunikse (van Sint-Donaas)
  • archief van lokale instellingen
    • heerlijkheden, (wereldlijke) parochies of dorpsbesturen, schepenbanken
    • wateringen
    • ambachten, gezelschappen, gilden, neringen
    • Kamer van Koophandel te Brugge
    • schuttersgilden
    • armendissen
    • wereldlijke liefdadigheidsinstellingen

Overheidsarchief hedendaagse periode

  • het archief van het Leiedepartement (1796-1815) en het archief van de Provincie West-Vlaanderen uit de jaren ca. 1830 – ca. 1875 (het provinciaal archief uit de jaren ca. 1814/15 –ca. 1830 en van na ca. 1875 berust bij de Archiefdienst van de Provincie West-Vlaanderen in Sint-Andries)
  • archief van de Kamers van Koophandel van Brugge, Ieper en Diksmuide, Oostende, Roeselare, het archief van de Ridderschap van West-Vlaanderen, het archief van het bestuur De Panne – Onbezet België (1914-1918), het archief van de Dienst Repatriëring, de verzameling ‘Verwoeste Gewesten’ (aanvulling op het Archief van de Dienst der Verwoeste Gewesten in het Algemeen Rijksarchief)
  • archief van het Hof van Assisen van West-Vlaanderen en van parketten, rechtbanken, strafinrichtingen en rijksopvoedingsgestichten in de gerechtelijke arrondissementen Brugge, Ieper en Veurne
  • archief van de buitendiensten van de FOD Financïen in de hele provincie West-Vlaanderen (dus ook het gerechtelijk arrondissement Kortrijk): Kadaster (gewestelijke directie en regionale controlekantoren), hypotheekkantoren, registratiekantoren, kantoren domeinen en penale boeten, belastingscontrolekantoren
  • archief van buitendiensten van andere federale overheidsdiensten (vroegere ministeries) in de gerechtelijke arrondissementen Brugge, Ieper en Veurne, zoals bv. PMS-centra / CLB’s (Ministerie van Nationale Opvoeding / Openbaar Onderwijs), de Waterschoutsambten te Oostende en te Zeebrugge (Ministerie van Verkeerswezen), het Bijzonder Commissariaat van de Kust en de Provinciale Directie West-Vlaanderen van het Bestuur van de Stedebouw en de Ruimtelijke Ordening (Ministerie van Openbare Werken),  de Dienst der Kust van het Bestuur der Waterwegen (Ministerie van Openbare Werken), Bruggen en Wegen West-Vlaanderen en Kust (Ministerie van Openbare Werken), Houtvesterij Brugge (Ministerie van Landbouw)
  • archief van gemeenten, burelen van weldadigheid en besturen van de burgerlijke godshuizen, commissies van openbare onderstand, polders en wateringen, kerkfabrieken
  • archief van openbare organisaties zoals de Provinciale Geneeskundige Commissie,  Winterhulp (provinciaal en lokaal), de Kamer van Ambachten en Neringen van West-Vlaanderen

Archief van kerkelijke instellingen

  • archief van het bisdom Brugge (gedeeltelijk, de rest berust op het Archief van het Bisdom Brugge),in beperkte mate ook van de bisdommen Ieper en Doornik
  • archief van abdijen, priorijen, kloosters, kapittels, decanaten, parochiekerken, kapellen, kerkelijke liefdadigheidsinstellingen, commanderijen  en andere religieuze stichtingen en verenigingen

Notariaatsarchief

Privaat archief

  • familie- en persoonsarchieven, bv. van de familie Lippens, de familie le Baiily, de familie de Schietere de Lophem, de families de Pélichy, Gillès en Gillès de Pélichy, de familie de Thibault de Boesinghe, en andere, en van politici zoals Achille Van Acker en Jean-François Maes
  • bedrijfsarchieven: onder meer van enkele architecten en landmeters, van drukkerij Danneels en Multisac nv (Poperinge)(Let wel: de grotere bedrijfsarchieven van het ressort berusten in het Rijksarchief te Beveren, samen met bedrijfsarchieven uit nog andere Vlaamse regio’s)
  • archieven van beroeps- en andere verenigingen, zoals de Kamers der Notarissen van West-Vlaanderen en van Brugge

Genealogische bronnen

  • microfilms van parochieregisters, registers van de burgerlijke stand, en nog andere archiefbestanden
  • online: search.arch.be
    • miljoenen pagina's uit de parochieregisters en registers van de burgerlijke stand (geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten) vanaf de 16de eeuw
    • toevoeging van de registers en tafels van de burgerlijke stand is een ‘work in progress’
    • de applicatie laat toe in/uit te zoomen en contrast en helderheid aan te passen
    • consultatie is gratis, maar wie toegang wil krijgen tot de beelden moet wel over een login en een paswoord beschikken (na keuze van een paswoord ontvangt u een login per e-mail)

Inschrijving: http://search.arch.be/nl/component/user/register
Parochieregisters: http://search.arch.be/nl/tips/98-parochieregisters
Registers van de Burgerlijke Stand: http://search.arch.be/nl/tips/101-burgerlijke-stand

Zoekinstrumenten

  • Family History Library Belgium Locality Catalogus,  opgesteld door The Genealogical Society of Utah bij de aanvang van het microfilmen van de genealogische bronnen en jaarlijks geactualiseerd.
  • Concordantietabel tussen de nummering van de Family History Library Belgium Locality Catalogus en die van het Rijksarchief (tot 1967).

Verzamelingen

  • kaartenverzamelingen (in 1996 op microfilm gezet)
    • algemene reeks kaarten en plattegronden (wordt gedigitaliseerd, momenteel al 900 bestanddeelnummers digitaal raadpleegbaar) [LINK AUB]
    • provinciekaarten
    • Popp-kaarten
    • kaarten uit landmetersarchieven (vb.: archief Mestdagh)
    • ‘primitieve’ plannen van de gewestelijke directie West-Vlaanderen van het Kadaster (overgedragen aan het Rijksarchief in 2013; inventarisatie is lopend)
  • Verzamelingen van uitsluitend of voornamelijk archiefdocumenten uit het Ancien Regime, zoals Verzameling ‘Aanwinsten’, Verzameling ‘Oorkonden met blauw nummer’, Verzameling ‘Cumulus Ecclesiasticus’, en andere

Bibliotheek

Circa 20.000 titels waaronder 200 oude drukken  (18de eeuw en vroeger) en enkele handschriften. Betreft voornamelijk de geschiedenis van West-Vlaanderen, genealogie en heraldiek, en archivistiek.

Zoekinstrumenten

http://biblio.arch.be

Diensthoofd: Hendrik Callewier.

Archivarissen: Luc Janssens, Marc Therry (met ook toezichtstaken voor de archieven van Justitie en Financiën in het ressort van het Rijksarchief Kortrijk).

Onthaal, leeszaal en magazijnbeheer: Marina De Moor, Sven Heusequin, Tamara Luyckx, Martine Van Speybroeck.

Onderhoud: Barbara Hacke, Ingrid Vandenbussche.

Het Rijksarchief te Brugge is gelegen aan de Predikherenrei 4A, 8000 Brugge. Te voet kan u de leeszaal ook bereiken via de poort aan de Langestraat 34, waar een publieke wandelpassage de Langestraat en Predikherenrei verbindt.

Met het openbaar vervoer:  Bussen 6 en 16 stoppen aan de Predikherenrei 3. Om terug te keren naar het station van Brugge of de binnenstad neemt u de bus in de Langestraat, ter hoogte van huis nummer 19.

Met de wagen: Onder het Rijksarchief te Brugge bevindt zich een private betaalparking voor ongeveer 200 voertuigen: parking Langestraat (Alfaparking).

Toegang voor personen met beperkte mobiliteit (PBM): Het Rijksarchief verbindt zich ertoe de toegang tot al zijn leeszalen en andere openbare ruimtes te garanderen voor alle gebruikers. In dit kader werden de voorbije jaren reeds aanpassingen aan de gebouwen uitgevoerd zoals aangepaste toiletten voor personen met beperkte mobiliteit, de beschikbaarheid van oprijplaten voor rolstoelen, etc. Hebt u concrete vragen rond de toegang tot het Rijksarchief te Brugge? Contacteer ons via telefoon (+32 (0)50 33 72 88) of e-mail.

Deze pagina delen:
www.belspo.be www.belgium.be e-Procurement