Het Rijksarchief in Belgi� - Archief van het Koninklijk Paleis

Archief van het Koninklijk Paleis

Contact	Hertogsstraat, 2 1000 BRUSSEL > Hoe te bereiken? Tel: +32 (0)2 551 20 20 Fax: +32 (0)2 512 56 85 Dit e-mailadres is beschermd door spambots, je hebt Javascript nodig om dit te kunnen bekijken
Openingsuren	Van dinsdag tot vrijdag: van 9u tot 12u15 en van 13u30 tot 16u30. Op afspraak: omwille van de toegangscontrole en omwille van het beperkt aantal zitplaatsen dienen bezoekers altijd vooraf schriftelijk of telefonisch een afspraak te maken (vragen naar de archiefdienst). Gesloten op maandag, zaterdag en feestdagen. Sluiting wegens bestandscontrole van 21 tot 25 juni 2010. > Bekijk hier de volledige lijst van sluitingsdagen in 2010.

Nieuwtjes

Nieuw: 'carnets van de ordonnansofficieren van koning Albert I (1914-1918)" on line.

Wat bewaren we?

Het Archief van het Koninklijk Paleis bewaart de archieven gevormd door de departementen en diensten van het Paleis, en dit in princiep vanaf 21 juli 1831, de dag waarop prins Leopold van Saksen-Coburg (1790-1865) als Koning der Belgen de grondwettelijke eed heeft afgelegd. Het betreft de archieven van het Departement van de Grootmaarschalk van het Hof, het Kabinet van de Koning, de Civiele lijst van de Koning, het Militair Huis van de Koning en - voor de periode 1914-1944 ook het Secretariaat van de Koning. Daarnaast is er ook archief van het Secretariaat van koningin Elisabeth, van het Secretariaat van de graaf en de gravin van Vlaanderen, van het Secretariaat van Prins Leopold en Prinses Astrid en van het Secretariaat van prins Karel.
Bij de in bewaring gegeven archieven vermelden vermelden wij het "Fonds Goffinet" (met o.a. archief van koningin Louise, van koning Leopold II en van diens medewerkers Adrien, Auguste en Constant Goffinet), en het Archief van Eerste Minister Joseph Pholien.
De inhoud en het belang van de archieven hangt samen met de opdracht en de bevoegdheid van hun archiefvormer. Een overzicht hiervan vindt men in de studie van gewezen kabinetschef vande Koning André Molitor (zie bibliografie).

Het Archief van het Koninklijk Paleis bewaart ook een verzameling Kaarten, Plattegronden en Tekeningen, een Fotoverzameling en een Medailleverzameling.

Een volledig - vooralsnog onuitgegeven - archievenoverzicht is in de leeszaal raadpleegbaar. Van alle raadpleegbare archiefbestanden bestaan ofwel onuitgegeven plaatsingslijsten ofwel inventarissen. Deze kunnen door de onderzoekers ter plaatse worden geraadpleegd. Voor een aantal archieven is een wetenschappelijke inventaris gepubliceerd.

Ten slotte is er een bibliotheek. Daarin vindt men vooral werken m.b.t. de monarchie en de Belgische politieke geschiedenis, een gedeelte van de bibliotheek van koningin Elisabeth (met haar muziekbibliotheek) en een reeks officiële publicaties (Belgisch Staatsblad, Almanach royal, Administratief en gerechtelijk Jaarboek van België).

> Klik hier voor de lijst van de inventarissen van het Archief van het Koninklijk Paleis

Speciale status

De archiefdienst is krachtens het Ministerieel Besluit van 10 januari 1967 een afdeling van het Algemeen Rijksarchief en Rijksarchief in de Provinciën. Het archief ressorteert onder het Kabinet van de Koning, maar wordt beheerd door een archivaris-diensthoofd, lid van het wetenschappelijk personeel van het Rijksarchief.

Wie is wie?

Diensthoofd: Gustaaf Janssens, afdelingshoofd
Archivaris: /
Onthaal, leeszaal en magazijnbeheer: Samuel Daudergnies

Hoe te bereiken?

Met het openbaar vervoer: Het archief ligt in de onmiddellijke nabijheid van het Park, het Paleizenplein en het Troonplein (metrostations Park; Kunst/Wet; Troon) en op wandelafstand (10 min.) van het Centraal Station en van het station Brussel-Leopoldswijk. Autobussen en stadstrams stoppen aan het Park (Koningsstraat) en in de Hertogsstraat.

Met de wagen: Het archief heeft geen eigen parkeerplaats. Er is schaarse parkeergelegenheid op het Paleizenplein.

De raadpleging van de archiefbescheiden is onderworpen aan de bepalingen vervat in het eigen reglement dat aan iedere bezoeker wordt overhandigd. Bezoek aan de archiefdienst en raadpleging van stukken kunnen enkel na afspraak met de archivaris.

Historiek van het Archief van het Koninklijk Paleis

De archiefdienst van het Koninklijk Paleis werd in 1962 opgericht en werd bij Ministerieel Besluit van 10 januari 1967 een 'Afdeling' van het Algemeen Rijksarchief te Brussel.
Het Archief van het Koninklijk Paleis bevindt zich in het "Hôtel d'Assche" (hoek Paleizenplein en Hertogsstraat te Brussel - ingang via de Hertogsstraat), het gebouw waarin ook het Kabinet van de Koning, de kantoren van het Militair Huis van de Koning en die van de Civiele Lijst van de Koning zijn ondergebracht. Het gebouw werd op 28 september 1852 door de Belgische Staat aangekocht en maakt van dan af deel uit van het gebouwencomplex van het Koninklijk Paleis. In 1856 werden er de dienst van majoor Adrien Goffinet, ordonnansofficier van prins Leopold, de dienst van de Gebouwen van het Paleis en de Bibliotheek de Koning in ondergebracht. In de loop van 1876 werden de kantoren van de Civiele Lijst van de Koning naar het "Hôtel d'Assche" overgebracht. Deze nieuwe bestemming en het feit dat de Civiele Lijst van de Koning er tot op heden in is gevestigd, ligt aan de basis van de benaming "gebouw van de Civiele Lijst", naam waarmee het gebouw tot op heden wordt aangeduid.

Verdere oriëntatie

Molitor A., La fonction royale en Belgique, Brussel, 1994 (2de herziene uitgave).
Janssens G., Het Archief van het Koninklijk Paleis te Brussel, in: Archief- en Bibliotheekwezen in België, 62 (1991), p. 307-342.
Janssens G., Bewaring en toegankelijkheid in het Archief van het Koninklijk Paleis te Brussel, in: Bibliotheek- en Archiefgids, 71 (1995), p. 110-117.
Janssens G., La conservation et la consultabilité des documents aux Archives du Palais royal à Bruxelles, in: Museum Dynasticum, 8(1996), p.11-19.
Janssens G., Das Archiv des Königspalastes in Brüssel, in: Der Archivar, 50(1997), kol. 600-607.
Janssens G. , “Het Staatshoofd”, in: Bronnen voor de studie van het hedendaagse België. 19e – 21e eeuw (red. P. VAN DEN EECKHOUT & G. VANTHEMSCHE), Brussel, 2009, p. 265-287.

Laatst geupdate ( Thursday 11 February 2010 )

[ terug ]